Η παρούσα έρευνα αφορά τη δημιουργία ενός Λεξικού, το οποίο περιλαμβάνει γλωσσικές πραγματώσεις Εννοιακών Μεταφορών και Εννοιακών Μετωνυμιών. Το παρόν Λεξικό διαφέρει σημαντικά από τα συμβατικά λεξικά. Ο σχεδιασμός του βασίζεται στις αρχές της γνωσιακής γλωσσολογίας, η οποία διαφοροποιείται από τις παραδοσιακές γλωσσολογικές θεωρίες. Στο πλαίσιο αυτό, η Λεξικογραφία συνιστά κάτι περισσότερο από την πρακτική δημιουργίας ενός λεξικού που παρέχει απλά ορισμούς μεμονωμένων λέξεων ή βοηθά το χρήστη να συμπληρώσει τις γλωσσικές του γνώσεις μέσα από την παράθεση διαφόρων άλλων πληροφοριών, όπως φωνολογικές ή μορφολογικές πληροφορίες, πληροφορίες για τη σύνταξη ή την κατάλληλη χρήση των λέξεων μέσα από παραδείγματα, συνώνυμα και αντίθετα κ.τ.λ. Ασφαλώς και όλα τα παραπάνω στοιχεία είναι χρήσιμα, όμως μέσα από αυτήν την έρευνα θα προσπαθήσουμε να δείξουμε πώς το θεωρητικό υπόβαθρο με το οποίο ασχολούμαστε μπορεί να παρέχει στη λεξικογραφική εργασία τη δυνατότητα να προχωρήσει σε εφαρμογές διαφορετικές από τις συμβατικές, οι οποίες μπορούν να αποδειχθούν πολύ βοηθητικές για τους χρήστες. Στη συνέχεια, θα δούμε ότι εκτός από τη διαφορετική θεώρηση με την οποία αντιμετωπίζονται οι μηχανισμοί της μεταφοράς και της μετωνυμίας, υπάρχει και μία εντελώς διαφορετική οπτική σχετικά με το τι συνιστά μία λεξική μονάδα (lexical unit).
Σκοπός της συγκεκριμένης έρευνας ήταν η δημιουργία ενός διαφορετικού «βοηθήματος», που θα αξιοποιηθεί μέσω μιας ουσιαστικά «αντίστροφης πορείας». Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι θα χρησιμεύσει κυρίως, όπως αναφέρει η Moon (2004:209), στην παραγωγή λόγου – κωδικοποίηση (encoding) παρά στην κατανόηση – αποκωδικοποίηση (decoding), στην οποία στοχεύουν τα περισσότερα συμβατικά λεξικά. Η ίδια (2004:198), κάνει λόγο για μια ενδιαφέρουσα λεξικογραφική προσέγγιση, κατάλληλη για θεματικά λεξικά (thematic dictionaries), τα οποία ξεκινούν από τις έννοιες (concepts) και προχωρούν στις λεξικές μονάδες (lexical items), αντίθετα με τα παραδοσιακά αλφαβητικά λεξικά που ξεκινούν από τις λέξεις (words) και προχωρούν στις σημασίες (meanings). Αυτός είναι και ο στόχος του συγκεκριμένου Λεξικού. Το υλικό του οργανώνεται ξεκινώντας από τις έννοιες και στη συνέχεια προχωρά στην παρουσίαση των μεταφορικών και μετωνυμικών γλωσσικών εκφράσεων που σχετίζονται κάθε φορά με την αντίστοιχη έννοια. Το Λεξικό δεν έχει την παραδοσιακή μορφή και διάταξη ενός συνηθισμένου λεξικού, ούτε διατηρεί την αλφαβητική διάταξη των εννοιών του.
Στο πρώτο Κεφάλαιο αναφερόμαστε στο θεωρητικό υπόβαθρο της εργασίας αυτής. Στο δεύτερο Κεφάλαιο γίνεται λόγος για τα οφέλη που μπορεί να αποδώσει η «συνεργασία» Λεξικογραφίας και Γνωσιακής Γλωσσολογίας. Στο τρίτο Κεφάλαιο αναλύεται ο μηχανισμός της Εννοιακής Μεταφοράς, ενώ στο τέταρτο περιγράφεται το φαινόμενο της Εννοιακής Μετωνυμίας. Στο πέμπτο Κεφάλαιο παρουσιάζεται η σχέση μεταξύ των δύο μηχανισμών, ενώ στο έκτο αναλύονται πιο ειδικά θέματα που σχετίζονται με το ρόλο της φυσικής και της πολιτισμικής εμπειρίας στη δόμηση των εννοιών. Στο έβδομο Κεφάλαιο αναφερόμαστε σε δύο θέματα που έχουν ακόμη πιο άμεση σχέση με την έρευνά μας και στο όγδοο Κεφάλαιο περιγράφεται η διαδικασία που ακολουθήσαμε για τη δημιουργία του Λεξικού και ο τρόπος με τον οποίο αυτό είναι δομημένο. Ακολουθεί η παρουσίαση του γλωσσικού υλικού που προέκυψε από την έρευνα. Τέλος, παρουσιάζουμε μια σύνοψη των αποτελεσμάτων της έρευνας και προτάσεις για μια παιδαγωγική αξιοποίηση του Λεξικού.